Accueil Occitan Chroniques occitanes 3 batalhas per Tolosa e una data

3 batalhas per Tolosa e una data

Le 10 avril, les Bonapartistes font batailles contre les anglo-espagnol-portuguais.On se souvient de trois batailles pour Tolosa, 721, le duc d’Aquitaine affronte les Berbères d’Al Andalús, 1799, les royalistes contre les républicains, et 1814, le 10 avril, les Bonapartistes font batailles contre les anglo-espagnol-portuguais. Une rue de Tolosa porte maintenant le nom de 10 avril, c’est une date bien oubliée à Tolosa.

 

Los tolzans veson mai o mens l’obelisc al cap del bèlmont (Jolimont aprèp lo tuc del Calvinet), mas la data la sábon sonque perqué cal prendre la carrièra del 10 d’abrial per i pujar dempuèi Marengo. Es aquesta carrièra sense l’annada que me faguèt questionar sobre l’istòria del barri (quartier). Son mai o mens 100.000 europèus que faguèron batalha aquí a Tolosa. La batalha se debanèt un dimenge de Pascas. La batalha divisèt la vila tolzana, politicament ; quin bòrd sosténer ? Lo legitimisme nacional-expansionista francés, las tropas de Bonaparte, o lo legitimisme reial (de las ancianas familhas del poder de l’ancian regime) ; es clar que l’afar a degut pausar mantunes problèmas als Tolzans, mai que las doás autras batalhas de 721 e 1799.

Es segurament per aiçò que l’obelisc foguèt elevat, es explicat al pè que Tolosa se vòl reconeissenta per las tropas bonapartistas. Segur que vist lo nombre de mòrts, èra aital aisit de trobar un novèl cementèri per la vila que s’espandissiá sus l’Èst, cap a Bèlmont.

L’obelisc es tanben un simbòl de la creissença de la volontat de saber dels Tolzans, aital lo mont aquel aprèp la batalha se transformèt en luòc d’astronomia, de la recèrca astronomica. Un punt naut, e pas encara frenat per las lutz urbanas, per poder gaitar lo cèl entre Garona e Èrs. Lo mont èra al campèstre d’aquel temps tolzan, èra la debuta del XIXen sègle. S’i matava los buòus abans de los far dintrar dedins la ciutat.

En 2014, pel bicentenari de la batalha tolzana, mantunas manifestacions son previstas per l’associacion del « 10 avril 1814 » ; tot i es aquí « 10 abrial » e « 1814 », mas perqué avèm una carrièra del 10 d’abrial e una autra de 1814 ?

L’Istòria tolzana se vòl discreta sobre aquesta data ? Es que cal oblidar la data ? Es vertat que batalhar per un emperaire, quatre jorns aprèp l’abdicacion (6 d’abrial 1814) d’aquel governador centralista francés pòt semblar un pauc estranh, dins una ciutat qu’es designada en 1732 coma « provinces réputées étrangères » pels geografes reials, non ?

Pòt semblar estranh d’aver una memòria d’un personatge qu’aurà botat de la sang pertot en Euròpa, e mai que tot segurament plaçat dedins lo continent europèu, las basas dels futurs problèmas politics, pel XXen sègle e XXIen sègle ; i a pas un recanton europèu qu’aurà pas agut nefastas e nègras consequéncias del passatge de las tropas bonapartistas, e del governador còrse, renegat de la republica de Paoli, e pron plan assimilat al sistèma centralista francés ?

Alara, debuta del XXen sègle, dins un barri qu’aurà donat mantunes albergaments als migrants espanhòls, catalans o bascos, èra benlèu important de separar « 10 d’abrial » de la data de «1814», per oblidar mas quasiment a mitat. Es una manièra tolzana de reglar problèmas politics.

Anuèit dins aquel barri avèm mantunas batalhas napoleonianas que fan semantica, toponimia urbana : Glòria, Providéncia, Marengo, Solferino, Reille, etc. Batalhas, quartrons o generals fan la novèla cara d’aquel barri installat a l’Èst del canal de Miègjorn, de la via ferrada de la Companhiá del Miègjorn-SNCF e de l’estatua de Paul Riquet.

Es que se podrà oblidar ? Sembla que òc, perqué es un dels barris que pòrta pas de politica per la signaletica en lenga occitana, pel nom de carrièra, ni tanpauc per la carrièra del 10 d’abrial de 1814.

 

Chronique de Jacme Delmas – Blog : http://democraciaoccitania.blogspot.fr/, partenaire de Toulouse Infos

 

Si vous avez des questions sur Tolosa ou sur la linguistique occitane, posez les dans les commentaires après l’article, et notre chroniqueur se fera un plaisir de traiter ces sujets dans les semaines à venir.

La rédactionhttps://www.toulouseinfos.fr
Pierre-Jean Gonzalez, rédacteur en chef de toulouseinfos.fr a collaboré avec de nombreux médias avant de prendre la direction du site toulousain, qui existe depuis 10 ans.

LAISSER UN COMMENTAIRE

S'il vous plaît entrez votre commentaire!
S'il vous plaît entrez votre nom ici